środa, 7 marca 2018

Mary Wollstonecraft - prekursorka feminizmu

Mary Wollstonecraft była angielską prekursorką feminizmu, pisarką i filozofką. Termin feminizm jeszcze nie istniał, gdy Mary Wollstonecraft w końcu XVIII w. opublikowała esej Wołanie o prawa kobiet (A Vindication of the Rights of Women). W swojej książce postulowała edukację kobiet i zwiększenie udziału kobiet w życiu codziennym społeczeństwa. Pisarka domagała się niezależności intelektualnej, moralnej i finansowej dla przedstawicielek swojej płci.

Mary Wollstonecraft opublikowała kilka książek i niezwykle ucieszyło nas kiedy jedną z nich znalazłyśmy w zbiorach BE. Letters written during a short residence in Sweden, Norway, and Denmark - niewielkich rozmiarów druk w prostej, papierowej oprawie, stanowi zbiór listów z podróży po południowej części Skandynawii. Mary wyruszyła w podróż, aby wyleczyć złamane serce po zdradzie ukochanego. Obecnie samotna kobieta w podróży nikogo nie dziwi, jednak w XVIII wieku takie wyprawy należały do rzadkości. Mary nie wybrała się w daleką podróż jednak sama, towarzyszyli jej trzynastomiesięczna córeczka i niania :)
Listy nie zostały niestety wydane w języku polskim, mimo to zachęcamy do czytania w oryginale (np. w Elbląskiej Bibliotece Cyfrowej), bo jest to pozycja zdecydowanie godna uwagi.


Mary Wollstonecraft, Letters written during a short residence in Sweden, Norway, and Denmark, 1796, London, sygn. 91857





Poniżej prezentujemy fragment jednego z listów.

Moi towarzysze podróży zasnęli - na szczęście nie chrapali, a ja kontemplowałam, nie niepokojona pustymi rozmowami, noc, jakiej nigdy wcześniej nie widziałam ani nie czułam, oszałamiającą zmysły, uspokajającą serce. Powietrze było balsamiczne, coraz świeższe, gdy zbliżał się poranek, i moje doznania były coraz bardziej zmysłowe. Ogarnęło mnie dziwne, przyjemne uczucie, gdy całą sobą otworzyłam się na przyrodę.

Tłumaczenie pochodzi ze strony http://miastoksiazek.blox.pl

środa, 28 lutego 2018

Thesaurus Anatomicus, czyli osobliwe muzeum

Wśród traktatów medycznych zgromadzonych w Bibliotece Elbląskiej wyróżnia się Thesaurus Anatomicus autorstwa holenderskiego lekarza, anatoma i botanika Frederika Ruyscha, już przez nas częściowo opisany tu. Nie jest to jednak typowy atlas czy podręcznik dotyczący anatomii, a fascynujący przewodnik po muzeum (Kunstkammer) stworzonym przez Ruyscha.
Frederik Ruysch (1638 – 1731), holenderski lekarz, anatom i botanik dzięki fukcji praelectora (starszego) cechu chirurgów w Amsterdamie mógł legalnie pozyskiwać zwłoki do badań, nauczania i przygotowywania preparatów anatomicznych. Aby konserwować i przechowywać wykonane preparaty Ruysch opracowal formułę liquor balsamicum, która pozwalała na trwałe zachowanie tkanek. Niektóre z przygotowanych przez niego prepatów zachowały się do dzisiaj i są do zobaczenia tu.

Opis jednego z preparatów z muzeum F. Ruyscha